E-ticaret Sitesi Kurmadan Önce Netleştirmeniz Gereken 7 Konu

E-ticaret sitesi kurmak, tasarımı seçip ürünleri yüklemekten ibaret değil. Site açıldıktan sonra yaşanan sorunların çoğu (ödemesi alınamayan siparişler, yanlış hesaplanan kargo, stokta olmayan ürünün satılması, cevapsız kalan iade talepleri) aslında siteden önce netleşmemiş kararlardan çıkar.

Bu rehber, bir e-ticaret projesine başlamadan önce müşterilerimizle birlikte üzerinden geçtiğimiz başlıkları sırayla anlatıyor. Hepsini bugün cevaplamak zorunda değilsiniz, ama hangilerini bilmediğinizi bilmek bile süreci epey kısaltır.

1. Ürünleriniz ve varyantlarınız

İlk konuşmamız gereken şey ürün yapısıdır, çünkü sitenin ve yönetim panelinin iskeleti buna göre kurulur.

• Kaç ürününüz var, ne sıklıkla yenileniyor? 40 ürünlük bir butik ile her sezon 300 ürün değiştiren bir mağazanın ihtiyacı aynı değildir. Ürünleri tek tek mi gireceksiniz, yoksa Excel'den toplu mu yükleyeceksiniz?
• Varyantlar. Beden ve renk gibi seçenekler var mı? Her varyantın ayrı stoğu ve ayrı fiyatı olabilir mi? Örneğin "Siyah, M beden" tükendiğinde "Siyah, L beden" satılmaya devam etmeli.
• Kişiye özel ürünler. İsim yazdırma, ölçüye göre üretim, metrekare üzerinden fiyat gibi durumlar standart altyapılarda zorlanır. Böyle bir ihtiyacınız varsa baştan söyleyin.

Fotoğraflar ve açıklamalar bu adımın en çok hafife alınan kısmıdır. Müşteri ürüne dokunamadığı için karar verirken fotoğrafa ve açıklamaya güvenir. Her ürün için aynı arka planda çekilmiş birkaç fotoğraf ve kumaş, ölçü, kullanım gibi bilgileri içeren birkaç cümlelik bir açıklama, iade oranını da doğrudan etkiler. Site yapımı sürerken ürün fotoğraflarına başlamak en çok zaman kazandıran adımdır.

2. Ödemeyi nasıl alacaksınız?

Kartla ödeme almak için iki ana yol var:

Bankanın sanal POS'u. Çalıştığınız bankaya başvurursunuz. Komisyon oranları pazarlığa açıktır, ama başvuru ve onay süreci daha uzun sürebilir; bankalar genellikle belli bir ciro ya da şirket yapısı ister.

Ödeme kuruluşları. iyzico, PayTR gibi lisanslı ödeme kuruluşları üzerinden çalışırsınız. Başvuru genellikle daha hızlıdır ve birçok bankanın taksit seçeneği tek entegrasyonla gelir. Komisyon oranlarını ve paranın hesabınıza kaç günde geçtiğini karşılaştırmak gerekir.

Bunlara ek olarak havale/EFT ya da kapıda ödeme de sunabilirsiniz. Kapıda ödemenin kargo firmasına ek bir maliyeti olduğunu ve teslim alınmayan siparişlerde dönüş kargosunu sizin ödediğinizi hesaba katın.

Sitenin kurulumu sırasında ödeme sağlayıcısından test bilgileri alınır ve ödeme akışı canlıya geçmeden önce baştan sona denenir. Bu yüzden ödeme başvurusunu site yapımının başında yapmak, açılışın bu yüzden gecikmesini önler.

3. Yasal hazırlık

Bu bölüm sıkıcı görünebilir, ama atlandığında en pahalıya patlayan bölümdür. Türkiye'de internetten satış yapan bir işletmenin genel olarak şunlara ihtiyacı vardır:

• Mesafeli satış sözleşmesi ve ön bilgilendirme formu. Müşteri ödeme yapmadan önce bu metinleri görmeli ve onaylamalıdır.
• Cayma hakkı ve iade koşulları. Tüketici, mesafeli satışlarda kural olarak ürünü teslim aldıktan sonra 14 gün içinde gerekçe göstermeden cayabilir. Kişiye özel üretilen ürünler gibi istisnalar vardır. İade sürecinizi (kargo ücretini kim öder, para kaç günde iade edilir) açıkça yazın.
• KVKK aydınlatma metni ve çerez politikası. Topladığınız kişisel verileri hangi amaçla işlediğinizi anlatan metinler.
• ETBİS kaydı. İnternet üzerinden satış yapan işletmelerin Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi'ne kaydolması gerekir.
• Fatura. Siparişler için e-arşiv fatura düzenleyip düzenlemeyeceğinizi ve bunu hangi programla yapacağınızı belirleyin.

Bu metinlerin işletmenize göre hazırlanması ve faturalandırma konusu için mali müşavirinizle ve gerekiyorsa bir hukukçuyla görüşmenizi öneririz. Biz sitede bu metinlerin yerlerini, onay kutularını ve sipariş akışındaki gösterimini hazırlıyoruz.

4. Kargo ve teslimat

Kargo, müşterinin sepeti terk etmesinin en sık sebeplerinden biridir. Ödeme ekranında beklemediği bir kargo ücretiyle karşılaşan müşteri genellikle vazgeçer. Baştan netleştirmeniz gerekenler:

• Hangi kargo firmasıyla çalışacaksınız? Anlaşmalı fiyatlarınız var mı? Gönderi sayınız arttıkça fiyat düşer, ilk görüşmede bunu sorun.
• Kargo ücretini nasıl hesaplayacaksınız? Sabit ücret, belli bir tutarın üzerinde ücretsiz kargo ya da ürün ağırlığına (desi) göre hesap. Küçük ve hafif ürünlerde sabit ücret en sade yoldur. Mobilya gibi büyük ürünlerde ise desi hesabı ya da bölgeye göre fiyat gerekir.
• Hazırlık süresi. Siparişi kaç günde kargoya veriyorsunuz? Bunu ürün sayfasında yazmak hem müşteriyi rahatlatır hem de "kargom nerede" mesajlarını azaltır.

5. Stok ve sipariş akışı

Fiziksel bir mağazanız da varsa ya da Instagram'dan da satış yapıyorsanız, aynı ürünü üç ayrı yerden satıyorsunuz demektir. Stok tek bir yerde tutulmazsa er ya da geç mağazada satılmış bir ürün sitede de satılır ve müşteriyi aramak zorunda kalırsınız.

Kendinize sorun:

• Mağazada satış olduğunda siteden stok nasıl düşecek?
• Sipariş geldiğinde kim, nereden haber alacak? E-posta, WhatsApp bildirimi, panel?
• Sipariş durumları (hazırlanıyor, kargoda, teslim edildi) müşteriye nasıl bildirilecek?

Küçük bir işletme için bunun cevabı basit bir yönetim paneli ve sipariş bildirimleri olabilir. Mağaza ve site stoğunu birlikte yönetmeniz gerekiyorsa, satış noktası ve stok yazılımıyla bağlantılı bir yapı kurmak gerekir. Bunu da baştan bilmek, sonradan yeniden yazmaktan çok daha ucuzdur.

6. Ziyaretçi nereden gelecek?

En çok atlanan soru budur: site açıldığında satışların kendiliğinden geleceği düşünülür. Oysa yeni bir e-ticaret sitesini ilk aylarda kimse aramaz. Ziyaretçi getirecek planınızın olması gerekir:

• Instagram ve mevcut müşterileriniz. Zaten satış yaptığınız bir hesabınız varsa en hızlı trafik buradan gelir. Biyografideki bağlantıyı, hikâyelerdeki ürün bağlantılarını ve DM'den gelen sorulara ürün sayfası göndermeyi alışkanlık haline getirin.
• Google araması. Ürün ve kategori sayfalarının iyi başlıklar ve açıklamalarla hazırlanması, zamanla ücretsiz trafik getirir. Bu yavaş ama kalıcı bir kanaldır. Daha önce sitelerin Google'da neden çıkmadığını ayrı bir rehberde anlattık.
• Reklam. Google ve Meta reklamlarına küçük bir bütçe ayırmak, ilk aylarda hangi ürünlerin ilgi gördüğünü hızlıca görmenizi sağlar. Reklam açmadan önce dönüşüm takibinin (hangi reklamdan kaç satış geldiğinin) kurulu olduğundan emin olun, yoksa harcadığınızın karşılığını ölçemezsiniz.

7. Siteyi kim yönetecek?

Ürün eklemek, fiyat güncellemek, kampanya açmak, siparişleri hazırlamak ve müşteri sorularını cevaplamak günlük işlerdir. Bunları kimin yapacağını ve haftada ne kadar zaman ayrılabileceğini konuşun. Yönetim panelinin, bu işi yapacak kişinin teknik bilgisine göre sade kurulması gerekir. Siteyi teslim alırken panel eğitimi istemeyi unutmayın.

Hazırlık listesi

Bu listeyi doldurup bize getirirseniz ilk görüşmede kapsamı ve fiyatı çok daha net konuşabiliriz:

• Ürün sayısı ve varyant yapısı
• Ürün fotoğrafları ve açıklamaları hazır mı, kim hazırlayacak?
• Ödeme yöntemi ve başvurulacak ödeme sağlayıcısı
• Mesafeli satış, iade, KVKK metinleri ve ETBİS kaydı
• Kargo firması ve kargo ücreti kuralı
• Mağaza veya Instagram satışıyla ortak stok ihtiyacı
• İlk üç ayın trafik planı
• Siteyi günlük yönetecek kişi

Hazır bir e-ticaret altyapısı mı yoksa işletmenize özel bir yapı mı kurmanız gerektiğini merak ediyorsanız hazır site ile özel yazılım karşılaştırmamıza göz atabilirsiniz. E-ticaret sitesi hizmetimizin kapsamını inceleyebilir ya da doğrudan teklif isteyebilirsiniz.